Blameer dit op ANC, nie Verwoerd

skoolbrand

Skoolgebou en -bus word afgebrand deur skoolkinders, Soweto 1976

In Suid-Afrika is onderwys altyd in die kollig. Terwyl onderwysbesteding as persentasie van Bruto Nasionale Produk op peil met eerstewêreld lande staan, staan die resultaat terug vir lande soos Botswana, Zimbabwe en Kuba. Met die onlangse betogings het Cosatu weereens die skuld op apartheid geplaas.

Hierdie veroordeling word op een van dr HF Verwoerd, as verantwoordelike minister, se mees omstrede uitsprake gegrond. Die strekking daarvan was dat dit verkeerd sou wees om swartmense op te lei vir posisies wat vir hulle in die blanke samelewing nie bestaan het nie. Die volgende sin, dat alle deure vir swartmense in hulle eie gebiede oopstaan, met die implikasie dat dit juis die motivering vir goeie onderwys was, word gewoonlik verswyg.

Voor “apartheidsonderwys” het die VP-regering byna geen aandag aan swart onderwys geskenk nie. Dit was onder sendinggenootskappe se beheer, wat swartmense wou ontstam en as nuttige burgers vir ‘n koloniale owerheid opvoed. Minder as helfte van swart kinders het hoegenaamd enige onderwys ontvang. Daarvan was meer as helfte in enige gegewe jaar in die eerste twee skooljare. Slegs tien persent het in 1954 standerd twee bereik, twee persent standerd ses, ‘n half persent standerd agt en enkelinge standerd tien.

Die swart Universiteit van Fort Hare het in twintig jaar ‘n totaal van vyfhonderd en sewentig studente gehad. Teen 1955 is een vyfde van alle belasting wat van swartmense ingesamel is, aan swart onderwys bestee. Dit is later tot twee vyfdes verhoog, wat steeds een elfde van die besteding op blanke onderwys was. Per kop was dit een sewentigste.

Teen hierdie agtergrond het Verwoerd voorgestel dat vier (later vyf) vyfdes van swart belasting aan onderwys bestee word, plus dertien miljoen rand. Hy moes ‘n skeptiese parlement en kabinet daarvan oortuig. Sy gereëlde bondgenoot, advokaat Strydom, was hewig teen dié besteding gekant, terwyl die sogenaamde liberale opposisie die gevaar van kommunistiese beïnvloeding in ‘n opgevoede swart bevolking gesien het.

Die verhoogde besteding is uiteindelik goedgekeur en goeie resultate het gevolg. Die werklik liberale Institute of Race Relations moes erken dat die kurrikulum op peil met blanke onderwys was, wiskunde ingesluit. Binne agt jaar het swart skoolbywoning van agthonderduisend tot 1.8 miljoen toegeneem. Swart universiteite is later gestig, om die groeiende aantal swart matrikulante te akkommodeer. Op ‘n vraag na die wysheid daarvan, het Verwoerd gestel dat daar baie met swartmense onderhandel sou moes word en dat goeie opleiding noodsaaklik was.

Swart onderwys het vir twintig jaar van krag tot krag gegaan. Die Soweto-opstande van 1976 het ‘n nuwe periode ingelui, waarvolgens ongedissiplineerde en destruktiewe gedrag onder skoolkinders as “ware toewyding tot die bevrydingstryd” aangeprys is. Teen 2013 steier die land onder ‘n regering, nie net onderwysstelsel nie, wat volgens dié werksetiek opereer.

As dit nie vir die ingryping van die sogenaamde Bantoe onderwys was nie, sou slegs ‘n breukdeel van huidig gekwalifiseerde swartmense ooit op skool gewees het. Vordering kon meer skouspelagtig gewees het as die ANC dit nie aktief verydel het nie. Cosatu se uitsprake spreek van onkunde en smeek om reggestel te word.

16 thoughts on “Blameer dit op ANC, nie Verwoerd

  1. Alle onwaarhede, as hulle eers gevestig is, word nie sommer ontmasker nie! Dis veral ‘n probleem in die politiek en godsdiens.

    Bantoe-onderwys sal nog lank as ‘n stok teen ons gebruik word, selfs al daal die huidige ongeletterheidsvlak tot dié van 1913. Dit sal dan dag een vir die ANC wees.

    Dr. Verwoerd was, na sy dood ‘n maklike een om ‘n sondebok van te maak. Kom ons hou maar politieke mag, waar ons poog om beheer te verkry, beperk tot die onmiddellike gemeenskap. Sodoende beperk ons dan ook die omvang van die skade, soos wat sommiges alte maklik aanrig. Sodoende het ons dan ook ‘n naburige maatstaf om plaaslike prestasie aan te meet.

    Dit sal in teenstelling met die ANC wees wat op alle vlakke ewe vrotsig ‘anargeer’.

    As ons Orania nie tot ‘n volwaardige hartland uitbou nie sal ons ons heil elders op die bol moet loop soek. Die huidige ANC-regime verkrag meer as net die waarheid.

  2. tulp

    Dagse Wynand en almal,

    –daar is n oulike prentjie op die trailer van die nuut Orania-film (jy kan dit loer op youtube); daar is 2 afrikaner-seuns, so 18 jaar oud, en nou kry hulle mooipraat van hulle toesigter, wat se hulle moenie kul nie en n beter lewe gaan lewe. Die Orania-werkers maak ook werk daarvan om die jong mense op te voed en in die teugels te hou. Vir ons was dit lekker gewees om dit te sien. Ag mense, ons jong mense is ons toekoms, hulle kort dit so om begelei te word en gesond en regte reëls van ons mense, wat bietjie ouer is, te kry vir die lewe!
    –My vrou en ek het onlangs gepraat oor die opvoeding van die afrikaner-jeug. Sal dit nie sinvol wees om, as die Volkstaat in die toekoms so’n bietjie vorm gaan kry, om ‘diensplig’ in te stel vir seuns èn dogters van die leeftyd van 18 jaar? Het julle al oor hierdie ding gedenk?
    –De bestuur van Afrikanerland kan hierdie jeug verplig om, sè maar, 2 jare te dien vir die Volkstaat. Die seuns en dogters kom dan direk binne die beheer van die Volkstaat en kan hulle rigting ge vir hulle lewe en hulle opvoeding aanskerp:
    1) hierdie ding doen jy nie, as jy n sinvolle lewe wil lewe nie en hierdie ding doen jy darem juist wel
    2) die 2 jare kan ook gebruik word om vir die jong mense opleiding aan te bied, wat by hulle persoon pas, soos verpleegkundige, engine-reperateur, rekenaar-bouwer, ens, ens.
    3) ook kan die twee jare gebruik word deur die Volkstaat om seuns en dogters geleentheid te ge vir ontmoeting, sodat hulle kan verkeer en trou. Dis mos lekker om te sien, seuns en dogters raak lief vir mekaar en wil die lewe saam deel en n familie bou.
    4) die twee jare kan ook gebruik word om ons jong mense daarvan te doordrenk, dat Afrikanerland die afrikanertuiste is.

    Ons vra is, het Orania-werkers al oor hierdie denkwerk gedoen of nog heeltemal nie?

  3. Toe die voortrekkers in die 1800s die swartes vir die eerste keer anderkant die Kei rivier gekry het, het hulle hulle leer ken as barbare wat roof moor en verkrag. Dr Verwoerd het heelwat later besef hy sal hulle moet probeer verander. Skool na Christelike (westerse) waardes. Ongelukkig is hul kultuur van roof, moor en verkrag toe alreeds duisende jare gevestig en maak deel uit van hul genetiese saamestelling. Swart mense reg oor die wereld het dieselfde tendens. Hulle kan nie verander word nie. Ons as wittes in Suid Afrika ken hulle vandag nog as rowers, moorrdenaars en verkragters. Dis die enigste ding waarin Verwoerd gefaal het en so die res van die wit bevolking op aarde

  4. Wynand

    Hennie, jammer as ek jou batterye natmaak, maar ek stem nie met jou uiteensetting hierbo saam nie.

    Eerstens, jou begrip van pre-koloniale swart kultuur lyk vir my nie te diepsinnig nie.

    Tweedens, verwestering van swartmense as oplossing vir kulturele botsings was juis die Engelse benadering wat aktief deur sendelinge en sendingskole nagejaag is. Ons voorouers was oor die algemeen vyandig daarteenoor, omdat ons die gevolge van gelykstelling, in ‘n omgewing waar ons ‘n klein minderheid sonder ekonomiese spierkrag was.

    Verwoerd het gereeld teen die Engelse sendingonderwys te velde getrek, omdat dit “dit wat van waarde is” in die swart kulture geïgnoreer het en met Westerse wou vervang. In sg Bantoe onderwys wou hy juis modernisering deur middel van eie kultuur bewerkstellig. Ongelukkig het dit vir die res van die wêreld en swartmense gelyk na ‘n manier om werklike bevoordeling van swartmense te dwarsboom.

    Ek is jammer om te sê, maar “steun” soos joune dien hoofsaaklik om die negatiewe beeld van Verwoerd en afsonderlike ontwikkeling in beton te giet.

  5. Wynand

    ‘n Belangrike frase in die vorige kommentaar het agterweë gebly. Ek het dit nou ingevoeg.

    Hennie, jammer as ek jou batterye natmaak, maar ek stem nie met jou uiteensetting hierbo saam nie.

    Eerstens, jou begrip van pre-koloniale swart kultuur lyk vir my nie te diepsinnig nie.

    Tweedens, verwestering van swartmense as oplossing vir kulturele botsings was juis die Engelse benadering wat aktief deur sendelinge en sendingskole nagejaag is. Ons voorouers was oor die algemeen vyandig daarteenoor, omdat ons die gevolge van gelykstelling, in ‘n omgewing waar ons ‘n klein minderheid sonder ekonomiese spierkrag was, gevrees het.

    Verwoerd het gereeld teen die Engelse sendingonderwys te velde getrek, omdat dit “dit wat van waarde is” in die swart kulture geïgnoreer het en met Westerse wou vervang. In sg Bantoe onderwys wou hy juis modernisering deur middel van eie kultuur bewerkstellig. Ongelukkig het dit vir die res van die wêreld en swartmense gelyk na ‘n manier om werklike bevoordeling van swartmense te dwarsboom.

    Ek is jammer om te sê, maar “steun” soos joune dien hoofsaaklik om die negatiewe beeld van Verwoerd en afsonderlike ontwikkeling in beton te giet.

    1. Anthony Schlemmer

      Wynand, een ding van pre-koloniale swart kultuur wat my opval is die volgende. Hoekom het hulle nie die geskrewe woord en bv boeke gehad nie?

      Hoekom moes dit aan hulle bekend gestel en geleer word? Hoekom kon hulle nie hulle eie wiskundige, biologiese, rekeningkunde onderwys metodes op die been bring nie, maar moes wag vir ander om dit vir hulle te leer? (Om net ‘n paar te noem)

      Kyk, ek stel nou nie rerig belang in hulle doen en late nie, meer in die Afrikaner se vryheid stryd. Apartheid vir my het net een ding onteenseglik bewys, dat hulle ongelukkig ‘n kultuur het wat nie sonder hulp van buite kan ontwikkel nie.

      Die geskiedenis het dit bewys.

  6. Ek hou sedert 1979 by ‘n swart skool skool.Die sillabusse was dieselfde as by die sg. blanke skole en as jy die telefoon oplig vir hulp,was dit onmiddellik daar! Die opstande het ongeveer 1983 begin,die leiers het gesê ons kry nie dieselfde onderwys nie,toe ek vir hulle die boeke van die wit skole wys (wat dieselfde as hulle s’n was) het hulle my vinnig uit die pad probeer kry! Ons het alles gehad,boeke,meubels,genoeg onderwysers,as jy vandag aangestel word,kan jy maar verseker wees jy kry jou salaris aan die einde van die maand! Ek het ‘n ruk waargeneem,maar die boer was te streng,vroeg by die skool, in jou klas,doen jou werk,moenie dronk skool toe kom nie,ens. gevolg,toe die pos uiteindelik geadverteer word kom Sadtu vinnig bymekaar,hulle druk hulle eie mense in,’n posvlak 1 onderwyser wat op die beheerraad was,word bedank en adjunk gemaak,die hoof het nie ‘n idee wat aangaan nie,ons hou sommer vergaderings hier by 11 vm!Die onderwysers kom laat,party daag nie op nie,ander het hulle eie besighede,en kom en gaan soos hulle wil,want “hulle het die hoof daar gesit,en hulle kan haar verwyder!) so sy doen nks nie! So gaan dit in die hele departement, inspekteurs (edo’s) word op dieselfde manier aangestel,sommer van posvlak 2 af,as hulle te veel by die skool kom dreig,word daar vir hulle reguit gesê,”who put you there?We will remove you,so stay away!) en so spring hulle in hulle karre en word nie sommer weer gesien nie! Almal spring 10 oor twee in hulle karre, die hoof en adjunkte hardloop mekaar onderstebo om by die hek uit te kom, net ek,bly daar tot 4:15 om rugby af te rig! Treurig,maar dit is die werklikheid van onderwys vandag!

    1. Sara

      Dit wat jy hier se Theo is die realiteit. Selfs in die Wes-Kaap tree diegene met spesiale vaardighede meestal wit en bruin vinnig af . Vakadviseurs word aangestel, maar dan word kontrakteurs gebruik om kursusse aan te bied. Ek sou dink ‘n vakadviseur is ‘n kenner op sy vakgebied! Die eks-model C skole ontvang weinig ondersteuningsmateriaal van die departement maar presteer nog beter as die skole waar biblioteekboeke en ander apparaat in bokse staan – Word nie oopgemaak voor daar nie iemand kom om dit te doen nie.

  7. Sara

    Die sogenaamde Bantoe-onderwys is al reeds deur verskeie kenners , selfs “struggle” helde uitgewys as beter as dit waarmee ons vandag sit. Prof Gilliomee het in sy boek oor Afrikaner leiers die stelling gemaak dat die onderwys wat swart mense tydens apartheid ontvang hulle so bemagtig het dat dit hulle selfs gehelp het om apartheid af te takel. Verwoerd was ‘n voorstander van kultuurgedrewe onderwys wat ook moedertaalonderrig ingesluit het. Indien die mynmaatskappye in daardie tyd meer belasting betaal het en die geld gebruik was om swart mense geskoold te kry sou Suid-Afrika nie die ANC op ons nekke gehad het nie. Swart tale kon ook as akademiese tale ontwikkel het en kinders kon ten minste hul basiese konsepte in die laerskool tot by standerd vyf in hulle moedertaal kry. Vandag word dit internasionaal aanvaar dat kinders wat ‘n sterk fondasie in hulle moedertaal het, beter op skool vaar. Hulle maak ook makliker ‘n oorgang om in ‘n ander taal te studeer. Dit was egter nie vir die Marxistiese ANC en hulle meelopers aanvaarbaar nie, want deur Engels in die swartes se kele af te druk, is die verskillende kulture onder die swartmense geignoreer en is daar net op ras gekonsentreer. ‘n Ander faktor wat nooit genoem word wanneer onderwys in die vorige bedeling gekritiseer word nie,is die geweldige bevolkingsaanwas onder die swartes a.g.v. die goeie mediese behandeling in die ou SA in vergelyking met vandag ontvang het wat dit toe en vandag bykans onmoontlik maak om gratis onderwys aan almal te verskaf.

    1. Goeie opsomming Sara. Onderwys is een van die grootste mislukkings van die ANC regime en ook waar die meeste belastinggeld heen verdwyn (naas korrupsie). Hoe minder afhanklik ons van ANC SA is, hoe beter!

  8. jan

    Onbegryplik hoedat goeie afrikaners nie die CVO en ander privaatskole noem nie. Watter logiese en vanselfsprekende geleentheid vir ons selfbeskikking is dit nie?

    Onderwys is een van die laaste staatsfunksies wat geprivatiseer word. [Selfs die polisie is al omtrent geheel geprivatiseer] Waarom nie voluit gaan met privatisering van skole nie ? – want dit kos selfs minder as Staatsskole en dis 100% wettig!!

    Dink aan die voortreflike tuisonderrig produk van Kenweb bv.

    Nee nou word daar eerder kosbare geld en tyd en gebreekte tanne en sinnelose snot en trane gemors op ‘n verlore saak. Amper soos om ‘n bul te probeer melk..

    Kom nou vrinne dink so daaraan: dat as daar EEN verleentheid is wat smeek en soebat om as ‘n GELEENTHEID gebruik te word dan is dit Onderwys!!!

    Want van Laer onderwys tot Hoër onderwys ontstaan ons eie Universitete en Kolleges binne 10 jaar!!

    Doen dit self onderwys !!!

  9. Vroeg in die vyftigerjare het die ANC se Women’s League (ANCWL) in toenemende mate die weerstandsaktiwiteite ondersteun. Vroue het veral aktief aan die Defiance Campaign deelgeneem, optogte en boikotte in die gemeenskappe ondersteun, saam die stryd teen swart onderwys gestry en betrokke geraak by die organisasie van kongresse soos die Congress of People .

  10. ‘n Gunsteling VP-argument was dat blankes dominant sou bly deur hulle onderwys voorsprong te behou en te vergroot. Die regering kon nie dink aan groter besteding op swart onderwys nie. Teen die einde van die VP-regering was daar wel ‘n vordering, hoewel nie in besteding nie. Die hoof van swart onderwys in Transvaal, dr WWM Eiselen het daarvoor gesorg. Hy sou die argitek van die NP se onderwysbeleid word.

  11. More almal, ek doen volgende kwartaal die Soweto opstande, en soek meer inligting oor wie almal agter dit gesit het? Ek self het die opstande in die 80’er jare self beleef en gesien hoe die Anc en kommuniste die hele lokasie oorneem, strukture en organisasies soos straat komitees, onderwys vakbonde (Sadtu) ens stig en die plaaslike bevolking heeltemal geterroriseer het (praat van ‘n minderheid wat baie goed georganiseerd was!) Ek weet die Pac was baie betrokke, hulle het die “Young African Christian movement”(Yacm) ingesypel en na die “Young African Religious Movement” (Yarm)verander. Ek weet ook dat die eerste sewe skole wat in opstande gekom het, Engels as voertaal gehad het, en die ander een net een vak in Afrikaans. Om na die waarheid op Google te gaan soek is feitlik onmoontlik, daar lees jy net van die sg. “struggle helde”, wat niks ander was as terroriste ,wat deur die joodse Sakp misbruik is nie. As julle inligting het, stuur na my e-pos adres asb: tpieterse_max@vodamail.co.za. Dankie en groete. Theo

Lewer kommentaar

Verskaf jou besonderhede hieronder of klik op 'n logo om in te teken:

WordPress.com Logo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by WordPress.com. Log Out / Verander )

Twitter picture

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Twitter. Log Out / Verander )

Facebook photo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Facebook. Log Out / Verander )

Google+ photo

Jy lewer kommentaar met jou rekening by Google+. Log Out / Verander )

Connecting to %s